Toekomstproof of toekomstloos?

De wereld verandert razendsnel. Technologie dendert door, personeel is moeilijk te vinden en de klant is grilliger dan ooit. De ondernemerswereld anno 2025 vraagt om wendbaarheid, visie, lef en niet te vergeten een vooruitstrevende blik. Toch zijn er nog genoeg MKB’ers die denken dat ze het met een Excel-sheet en een goed netwerk ook wel redden.

Keep on dreaming. Wie de komende jaren wil overleven als ondernemer in het midden- en kleinbedrijf, doet er goed aan om in elk geval vijf voorwaarden serieus te nemen. De meesten van ons doen dat ook. De rest is daarentegen oldskool en blijft wars van verandering. Reken maar dat die een probleem hebben of dat binnenkort krijgen. Bedenk ondertussen wel dat toekomstproof worden geen garantie is op succes. Maar het niet doen is een garantie op falen.

Jeroen van Brienen, eigenaar Van Brienen Audio Visueel in IJmuiden:

'Audiovisuele markt verschuift razendsnel'

■ Hoe verandert jouw markt op dit moment en hoe speel je daarop in?

“De audiovisuele markt verschuift razendsnel naar videovergaderen in elke ruimte. Opdrachtgevers willen alles draadloos, zo gemakkelijk mogelijk en vooral zonder gedoe. Daarom ontwerpen wij gebruiksvriendelijke oplossingen die snel draaien en door onderhoud en remote monitoring lang meegaan. Energieverbruik is een keihard criterium. Wij selecteren hardware op laag vermogen en slimme eco-standen.”

■ Hoe duurzaam is je bedrijfsvoering – zowel ecologisch als economisch?

“Bij vernieuwing kijken we altijd of er apparatuur aanwezig is voor hergebruik. Is dat niet het geval, gaan we voor inzet bij bijvoorbeeld (sport-)verenigingen die minder budget hebben en graag gebruikmaken van tweedehands apparatuur. Is iets echt op, dan gaat het naar ons recyclebedrijf. We letten scherp op verpakkingen. Liever karton dan plastic en één grote levering in plaats van tien kleintjes. Ons wagenpark rijdt deels elektrisch. We plannen ritten slim, zodat we minder kilometers maken.”

■ Wat doe je om je personeel te behouden, te ontwikkelen en aantrekkelijk te blijven als werkgever?

“We zijn echt een familiebedrijf. Iedereen helpt elkaar en krijgt ruimte om te groeien via cursussen en certificeringen. Vrijdagmiddagen sluiten we vaak samen af met een hapje en drankje. Tussen Kerst en de jaarwisseling krijgt iedereen de vrijedagen cadeau. Voor ons staat familie centraal, ook die van onze werknemers.”

■ Als jij er 6 maanden tussenuit zou gaan, blijft je bedrijf dan draaien?

“Een paar jaar terug werden mijn vrouw en ik ziek. Het was lastig om het bedrijf goed te laten doordraaien. Met hulp van collega-bedrijven en personeel is het uiteindelijk gelukt, maar dit bracht veel stress. We hebben sindsdien processen uitgeschreven en taken verdeeld. Als ik nu zes maanden zou verdwijnen, draait alles gewoon door. Het voelt heel goed als je een team achter je hebt staan waarop je kunt vertrouwen en bouwen.”

Marc Vermeulen, adviseur bedrijfsrisico’s/partner Herenvest in Haarlem:

'Door AI kunnen we meer werk verzetten'

■ Hoe verandert jouw markt op dit moment en hoe speel je daarop in?

“Onze markt verandert continu door wetswijzigingen en nieuwe risico’s. Het is ongelooflijk lastig om aan goed gekwalificeerd personeel te komen. Door de inzet van AI kunnen we met hetzelfde aantal mensen meer werk verzetten.”

■ Hoe duurzaam is je bedrijfsvoering – zowel ecologisch als economisch?

“Wij proberen volledig papierloos te werken. We hebben een beleid op het gebied van mobiliteit dat alle nieuwe voertuigen die door onze accountmanagers gereden worden en de company cars volledig elektrisch zijn. Het is misschien iets duurder, maar wel belangrijk. Sinds kort stimuleren we een fiets van de zaak regeling dat collega’s via ons een fiets in gebruik nemen, hun auto te laten staan en met de fiets naar de zaak komen. Als ze op de fiets komen en ze moeten ergens naartoe, daar hebben we dan company cars voor.”

■ Wat doe je om je personeel te behouden, te ontwikkelen en aantrekkelijk te blijven als werkgever?

“We proberen door het jaar heen leuke events te organiseren. Zo gaan we altijd met het hele bedrijf voor iedereen die wil in de winter op wintersporttrip. We hebben een sportschool op de afdeling waar alle medewerkers volledig gebruik van kunnen maken zonder kosten. En we zorgen ervoor dat medewerkers zich continu kunnen blijven ontwikkelen door middel van het bijwonen van cursussen of het doen van specifieke scholing. Het blijft lastig om in deze krappe arbeidsmarkt goed gekwalificeerd personeel te vinden, maar gelukkig slagen we er in gekwalificeerd personeel aan te trekken.”

■ Als jij er 6 maanden tussenuit zou gaan, blijft je bedrijf dan draaien?

“Dan blijft het bedrijf zeker draaien. Het zal wel goed ingericht moeten worden, maar het zou mogelijk zijn om het zes maanden zonder mijn aanwezigheid te doen. Het is zeker geen onemanshow.”

Arne Al, partner BMDW Advocaten in Haarlem:

'Iedereen moet vervangbaar zijn'

■ Hoe verandert jouw markt op dit moment en hoe speel je daarop in?

“We merken dat ook in ons werk AI een rol gaat spelen. Wij hebben een aantal medewerkers verantwoordelijk gemaakt. Zij houden de ontwikkelingen in de gaten en informeren ons daarover. AI kan als ondersteuning dienen om onze werkzaamheden te versnellen en te vergemakkelijken. Ook de regelgeving binnen de voetbalbranche blijft veranderen. Wij spelen daarop in door cliënten actief te informeren en in te lichten. Daarnaast geven wij cursussen om cliënten te helpen benodigde licenties te behalen, zodat zij hun werk kunnen blijven doen.”

■ Hoe duurzaam is je bedrijfsvoering – zowel ecologisch als economisch?

“We gaan verhuizen naar een beter geïsoleerd pand. Dat is ecologisch en economisch een stap vooruit. We scheiden afval en gaan verspilling tegen. Wel zouden we nog meer digitaal kunnen werken.”

■ Wat doe je om je personeel te behouden, te ontwikkelen en aantrekkelijk te blijven als werkgever?

“Omdat we met sport, in het bijzonder voetbal, in een niche markt zitten, heeft dat een aanzuigende werking. Het vinden van stagiairs en nieuwe medewerkers is meestal geen probleem. We geven medewerkers ruimte om zich te ontwikkelen, ook middels cursussen, op vlakken die zij interessant vinden. Je krijgt de vrijheid om je werk op een eigen manier in te vullen. Het is veel en hard werken, maar dan kun je wel mooie en grote zaken doen.”

■ Als jij er 6 maanden tussenuit zou gaan, blijft je bedrijf dan draaien?

“Iedereen moet vervangbaar zijn. Dat is lastig, want cliënten zijn vaak verbonden aan één persoon. We zorgen altijd dat een tweede persoon erbij betrokken is en de werkzaamheden kan overnemen. Als ik nu zes maanden wegga, zal het kantoor blijven draaien, maar verschillende cliënten zullen niet heel blij zijn.”

Joël Beukema, franchise-ondernemer Olympia Uitzendbureau Haarlem:

'Je moet echt in contact blijven met personeel'

■ Hoe verandert jouw markt op dit moment en hoe speel je daarop in?

“De markt verandert onwijs door de opkomst van AI, automatisering en wetgeving. Door onze ervaring zijn wij in staat om het echte gesprek te voeren en te doorgronden waar mensen intrinsiek gelukkig van worden. Dat kan AI niet. We moeten automatisering inzetten waar het waarde heeft, zodat je zoveel mogelijk tijd overhoudt voor het echte gesprek met kandidaten en klanten. We gaan veel meer een adviseursrol vervullen en bedrijven ontzorgen op het gebied van werving.”

■ Hoe duurzaam is je bedrijfsvoering – zowel ecologisch als economisch?

“Met ons duurzaamheidsmodel wil ik zoveel mogelijk bedrijven verbinden. Als iemand dreigt uit te stromen, moet je hem niet loslaten. Je moet hem begeleiden naar een volgende baan, zodat die voor de conglomeratie Haarlem behouden blijft. Dat is duurzaamheid in twee delen: emotioneel en pragmatisch. Een ander punt is werkgeluk. Duurzaamheid is voor mij niet een medewerker langer bij je houden, maar dat iemand gelukkig is op zijn plek en daar ook wil zitten.”

■ Wat doe je om je personeel te behouden, te ontwikkelen en aantrekkelijk te blijven als werkgever?

“Je moet echt in contact blijven met personeel. Geef aandacht en luister. Op het moment dat ik een kandidaat feedback geef in vijf minuten, help je iemand verder. Als je een klein beetje sturing geeft, zorg je ervoor dat mensen meer betrokken zijn bij je bedrijf. Het gaat niet alleen maar om feesten en de voetbaltafel.”

■ Als jij er 6 maanden tussenuit zou gaan, blijft je bedrijf dan draaien?

“Nee. Het zal wel blijven draaien, maar anders. Ik ben continu met mijn medewerker in gesprek. Als je iemand faciliteert in plaats van aanstuurt, gaat iemand in zijn kracht staan en ook veel beter draaien. Intrinsieke motivatie en eigenaarschap, dat is key.”